Pathologielaboratoria toekomstbestendig maken

Close-up van een menselijke vinger die een digitaal scherm aanraakt

Pathologielaboratoria wereldwijd staan voor uitdagingen door een dalend aantal pathologen, een vergrijzende beroepsgroep en een toenemende omvang en complexiteit van de werklast.1

Deze druk zal naar verwachting de komende jaren toenemen, met name binnen de oncologie, door het groeiende aantal monsters dat moet worden geanalyseerd. Om deze uitdagingen het hoofd te bieden, verkennen laboratoria verschillende oplossingen, zoals digitale pathologie. Maar kan die de verwachtingen waarmaken?

Digitale pathologie omvat het verwerven, beheren, delen en interpreteren van pathologie-informatie, waaronder coupes en data, binnen een digitale omgeving.2 Digitale coupes ontstaan wanneer glaspreparaten met een scanapparaat worden vastgelegd, wat een beeld met hoge resolutie oplevert dat op een computerscherm of mobiel apparaat kan worden bekeken. De voordelen zijn onder meer:2

  • Betere integratie en connectiviteit van laboratoriumworkflows, waardoor de flexibiliteit en efficiëntie van het team toenemen.
  • Meer mogelijkheden om coupes en andere informatie te delen.
  • Meer mogelijkheden om coupes en andere informatie te delen.

Digitale tools ter ondersteuning van coupebeoordeling, casusdeling en digitale archivering zijn inmiddels goed ingebed in routinematige diagnostische workflows in veel laboratoria.3,4 Waar de toepassing aanvankelijk vooral gericht was op histologie, breidt deze zich nu uit naar complexere cytologie en histopathologische diagnostiek.

Waar de toepassing aanvankelijk vooral gericht was op routinecytologie, breidt deze zich nu uit naar complexere histopathologische workflows. 

Een bredere rol

Digitale pathologie wordt binnen pathologielaboratoria steeds vaker gezien als toepasbaar in een bredere reeks scenario’s en werkprocessen, zoals consultatie op afstand, second opinions en deelname aan multidisciplinaire overleggen.

In educatieve discussies komen vaak praktische aandachtspunten aan bod bij uitbreiding naar toepassingen buiten de routine, waaronder hoe laboratoria kunnen omgaan met heterogene of gefragmenteerde digitale infrastructuren en uiteenlopende niveaus van monstertrackingapparatuur en beeldbeheersystemen.

Tegelijkertijd lopen laboratoria tegen technische beperkingen aan bij het verwerken van veeleisendere preparaten, vooral wanneer weefseldikte, plooivorming of driedimensionale celstructuren hogere eisen stellen aan beeldacquisitie en beoordeling.5 Deze operationele en technische beperkingen worden vaak besproken in het kader van verschillende benaderingen die een consistente beeldkwaliteit kunnen ondersteunen naarmate de reikwijdte van digitale pathologie verder groeit.

De noodzaak van helderheid

Consistent heldere digitale beelden zijn essentieel voor een zekere interpretatie, vooral bij de beoordeling van complexe cytologie- en histologiemonsters.6 Conventionele whole-slide imaging wordt doorgaans omschreven als beeldvorming in één enkel focusvlak. Deze aanpak kan geschikt zijn voor dunne, uniforme coupes, maar kan beperkingen in helderheid opleveren wanneer de weefseldikte varieert of wanneer driedimensionale structuren aanwezig zijn.

Sommige digitale-pathologiesystemen gebruiken voor deze monsters z-stacking, waarbij meerdere beelden op verschillende focusdiepten worden vastgelegd en gecombineerd om de visualisatie van ongelijkmatige delen van een preparaat te verbeteren.5 Binnen pathologielaboratoria wordt deze aanpak vaak beschreven als een manier om de focus in geselecteerde gebieden te verbeteren, terwijl de scantijd en datavolumes toenemen. Ook kan de beeldkwaliteit binnen het interessegebied over het volledige weefsel op de coupe variëren.

De uniforme Digital Pathology Solution, aangedreven door geavanceerde volumetrische beeldvorming, maakt digitalisering en beoordeling van cytologie en histologie mogelijk binnen één systeem.7,8 De gegevens uit onderzoeken met het GeniusTM Digital Diagnostics System tonen aan dat het Genius Digital Diagnostics System beelden levert die betrouwbaar kunnen worden beoordeeld voor diagnostische evaluatie van cytologische en chirurgisch-pathologische preparaten.8

Complexe monsters scannen

De onderzoeksgegevens laten zien dat het Sample Detect-scanprofiel betrouwbaar de gebieden op de coupe identificeert die monster bevatten, en dat het Genius Digital Diagnostics System betrouwbaar digitale beelden van pathologische microscooppreparaten creëert die geschikt zijn voor beoordeling.8 Pathologische preparaten kunnen daarom met dit systeem betrouwbaar worden beoordeeld voor diagnostische evaluatie.

Plooien en rimpels  

Weefselcoupes met plooien of rimpels zijn doorgaans niet volledig vlak, waardoor het lastig kan zijn om over de gehele coupe een consistente beeldkwaliteit te behouden. 

Beeld van plooien en rimpels
Figuur 1: Voorbeeld van een volumetrische scan van een 20× weefselcoupe, verkregen met het Genius Digital Diagnostics System, met een hoge dichtheid aan plooien en oppervlakte-onregelmatigheden (beeldsnapshot afkomstig van het Genius Review Station, uitsluitend voor educatieve doeleinden).

Vet, dik of gefragmenteerd weefsel

Vetweefselpreparaten kunnen in de pathologie extra zorg tijdens de laboratoriumverwerking vereisen vanwege hun doorschijnendheid en variabele dikte, wat het bereiken van een consistente focus kan bemoeilijken. 

Afbeelding van vette weefsel
Figuur 2: Voorbeeld van een vetweefselcoupe die met volumetrische scanning op het Genius Digital Diagnostics System in beeld is gebracht (beeldsnapshot afkomstig van het Genius Review Station, uitsluitend voor educatieve doeleinden).

Cytologie- en histopathologiepreparaten

Driedimensionale celclusters en histopathologiepreparaten bevatten vaak gemengde celpopulaties die over meerdere focusdiepten zijn verdeeld. 

Genius Review Station met diverse monstertypen (gynaecologisch, niet-gynaecologisch en histologie)
Figuur 3: Voorbeeld van het Genius Review Station met diverse monstertypen (gynaecologisch, niet-gynaecologisch en histologie) (beeld uitsluitend voor educatieve doeleinden).

Volumetrische beeldvorming maakt effectieve digitale scanning mogelijk voor zowel cytologie als histologie, waarbij 14 focusvlakken in één passage worden vastgelegd en samengevoegd tot een uitzonderlijk helder tweedimensionaal beeld.7,8

Ervaring uit de praktijk

 

Quote from Professor Paul van Diest,

“De mogelijkheid om meer soorten monsters binnen één systeem in beeld te brengen en te beoordelen, helpt ons verder te denken dan traditionele grenzen en zorgt voor meer precisie en efficiëntie in ons werk.”
Professor Paul van Diest, van het Universitair Medisch Centrum Utrecht, benadrukt de waarde van werken met verschillende monstertypen binnen één digitaal systeem.

Quote from Dr. Ingibjörg Guðmundsdóttir,

“Met slechts één andere cytopatholoog en één beschikbare technicus realiseerde ik me dat het Genius Digital Diagnostics System de enige haalbare manier was om de screeningsdienst operationeel te houden.”
Dr. Ingibjörg Guðmundsdóttir, van het Landspítali-ziekenhuis in Reykjavik, beschrijft hoe het Genius Digital Diagnostics System essentieel werd om het nationale baarmoederhalskankerscreeningsprogramma van IJsland in stand te houden tijdens een periode van ernstige personele beperkingen.

Een veelbelovende toekomst voor digitale pathologie

Naarmate digitale pathologie zich verder ontwikkelt, wordt steeds vaker beschreven dat laboratoria verder kijken dan routinematige digitalisering en zoeken naar benaderingen die een bredere reeks preparaten en workflows kunnen ondersteunen. In deze context wordt de verschuiving van het digitaliseren van afzonderlijke processen naar het bekijken van volledige diagnostische trajecten vaak gekoppeld aan meer aandacht voor het beheren van cytologie- en histologieworkflows binnen één platform.

Lees hier meer.

Ga voor meer inzichtartikelen naar de Hologic Innovation Exchange.

2797

Hologic BV, DA Vincilaan 5,
1930 Zaventem, Belgium

Nummer van aanmeldingsinstantie indien van toepassing
    1. Walsh E, Orsi NM. The current troubled state of the global pathology workforce: a concise review. Diagn Pathol. 2024 Dec 21;19(1):163.
    2. Digital Pathology. https://www.rcpath.org/profession/digital-pathology.html Laatst bekeken in 30 april 2026.
    3. Bessen JL et al. Perspectives on Reducing Barriers to the Adoption of Digital and Computational Pathology Technology by Clinical Labs. Diagnostics. 2025;15(7):794. doi:10.3390/diagnostics15070794.
    4. Pantanowitz L et al. Twenty Years of Digital Pathology: An Overview of the Road Travelled, What is on the Horizon, and the Emergence of Vendor-Neutral Archives. Journal of Pathology Informatics. 2018;9(1).
    5. Wildrick M. Crystal Clear: Why Image Quality Matters. The Pathologist. (2025) Laatst bekeken in 22 januari 2026. https://www.thepathologist.com/issues/2025/articles/september/crystal-clear-why-image-quality-matters/.
    6. Ahuja S, Zaheer S. Advancements in Pathology: Digital Transformation, Precision Medicine, and Beyond. Journal of Pathology Informatics. 2025;100408.
    7. Genius™ Digital Diagnostics | Digital Pathology | Hologic® UK, https://www.hologic.co.uk/en-gb/products/genius-digital-diagnostics-histology Website voor het laatst bekeken in 31st maart 2026.
    8. Genius Digital Diagnostics System Whole Slide Imaging Instructions for use. AW- 32577-002_Rev 001, Hologic Inc., 2025.